Jak wspierać odporność dziecka przed jesienią? 7 rzeczy, o które warto zadbać

Powrót do szkoły oznacza nie tylko nowe zeszyty, zajęcia dodatkowe i wcześniejsze wstawanie. Dziecko znów spędza dużą część dnia w grupie rówieśników, dlatego już teraz wielu rodziców zaczyna zastanawiać się, jak wspierać odporność dziecka przed jesienią.

Nie istnieje jednak jeden produkt ani składnik, który w kilka dni zbuduje odporność. Układ immunologiczny jest złożonym systemem, a na jego prawidłowe funkcjonowanie wpływa wiele elementów codziennego stylu życia. Dlatego najlepiej spojrzeć na przygotowanie do jesieni szerzej: przez pryzmat diety, snu, aktywności i higieny.

1. Zacznij od codziennej diety dziecka

Podstawą jest różnorodne odżywianie dostosowane do wieku i aktywności dziecka. W codziennym jadłospisie warto uwzględnić warzywa i owoce, pełnoziarniste produkty zbożowe, źródła białka, nabiał, ryby, jaja, nasiona i wartościowe tłuszcze.

Dla prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego znaczenie ma wiele składników odżywczych. Należą do nich m.in. witaminy C, D i A, a także cynk, selen czy żelazo. Witamina C pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu układu odpornościowego zarówno dorosłych, jak również dzieci. Jej naturalnymi źródłami są przede wszystkim warzywa i owoce, m.in. papryka, natka pietruszki, brokuły czy cytrusy. Zamiast jednak szukać jednego składnika na odporność, warto zadbać o różnorodność menu.

W przypadku dzieci, które bardzo wybiórczo jedzą, lepiej stopniowo zwiększać różnorodność diety niż próbować zmieniać całe menu z dnia na dzień.

2. Przed jesienią zwróć uwagę na witaminę D

Witamina D zasługuje na osobną uwagę właśnie w kontekście zbliżającej się jesieni. Jej głównym naturalnym źródłem jest synteza skórna pod wpływem promieniowania słonecznego, dlatego wraz ze zmniejszeniem ekspozycji na słońce jej podaż staje się szczególnie istotna. Z tego powodu w okresie jesienno-zimowym zalecana jest suplementacja witaminy D¹.

Witamina D pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu układu odpornościowego, ale pełni również inne ważne funkcje w organizmie dziecka, m.in. uczestniczy w utrzymaniu zdrowych kości.

3. Zadbaj o odpowiednią ilość snu

Podczas wakacji rytm dnia często się przesuwa. Dzieci później zasypiają i później wstają, dlatego nagły powrót do szkolnego planu może być wymagający.

Dobrym rozwiązaniem jest stopniowe przywracanie regularnych godzin snu jeszcze przed rozpoczęciem szkoły. Stała pora zasypiania, spokojniejszy wieczór i ograniczenie ekranów przed snem pomagają odbudować codzienną rutynę.

Sen jest jednym z podstawowych elementów prawidłowego rozwoju i funkcjonowania dziecka, dlatego nie powinien być traktowany jako mniej istotny niż dieta czy aktywność.

4. Nie zapominaj o codziennym ruchu

Powrót do szkoły oznacza więcej czasu spędzanego w ławce, przy biurku i przed ekranem. Warto więc zadbać o to, aby ruch pozostał naturalną częścią dnia. Ma to znaczenie również dla odporności.

Nie musi to oznaczać dodatkowych, specjalnych treningów. Spacer, rower, rolki, basen, gra w piłkę czy aktywna zabawa na zewnątrz również się liczą. WHO rekomenduje, aby dzieci i młodzież w wieku 5–17 lat miały średnio co najmniej 60 minut umiarkowanej lub intensywnej aktywności fizycznej dziennie. Podczas umiarkowanego wysiłku zwiększa się m.in. krążenie komórek układu odpornościowego, co może korzystnie wpływać na jego funkcjonowanie.

Najważniejsze, aby ruch był regularny i dopasowany do zainteresowań dziecka. Dzięki temu łatwiej utrzymać taki nawyk również po rozpoczęciu roku szkolnego.

5. Dbaj o jelita poprzez różnorodną dietę

Przewód pokarmowy i zamieszkujące go mikroorganizmy pozostają w ścisłej relacji z układem immunologicznym.

W codziennej diecie warto uwzględniać produkty będące źródłem błonnika: warzywa, owoce, pełnoziarniste produkty zbożowe czy rośliny strączkowe. Ponownie najważniejsza jest różnorodność, a nie jeden konkretny produkt.

W przypadku probiotyków należy natomiast pamiętać, że nie wszystkie działają w taki sam sposób. Ich właściwości zależą m.in. od zastosowanego szczepu i celu stosowania.

6. Przypomnij dziecku podstawowe zasady higieny

Powrót do szkoły oznacza codzienny kontakt z dużą liczbą osób. Dlatego przed początkiem roku warto przypomnieć dziecku kilka prostych zasad.

Regularne mycie rąk po skorzystaniu z toalety, przed jedzeniem, po wydmuchaniu nosa czy po powrocie do domu to podstawowe nawyki higieniczne. Warto też uczyć dziecko, aby podczas kaszlu i kichania zasłaniało usta i nos zgięciem łokcia.

Nie chodzi o tworzenie sterylnego otoczenia, ale o wyrobienie prostych nawyków, które dziecko będzie stosowało samodzielnie.

7. Przywróć szkolną rutynę jeszcze przed wrześniem

Wsparcie organizmu przed jesienią nie zaczyna się wraz z pierwszym chłodnym dniem. Warto wcześniej stopniowo wracać do regularnych posiłków, odpowiedniej pory snu, codziennego ruchu i szkolnego rytmu dnia.

Wsparcie organizmu przed jesienią nie zaczyna się wraz z pierwszym chłodnym dniem. Warto wcześniej stopniowo wracać do regularnych posiłków, odpowiedniej pory snu, codziennego ruchu i szkolnego rytmu dnia.

A co z suplementacją przed jesienią?

Suplementy nie powinny zastępować różnorodnej diety i zdrowego stylu życia. W określonych sytuacjach mogą jednak stanowić ich uzupełnienie.

Szczególne miejsce zajmuje witamina D, ponieważ jej odpowiednią podaż trudno zapewnić wyłącznie poprzez żywność, a w Polsce jej suplementacja jest szczególnie istotna w miesiącach o mniejszej ekspozycji na słońce.

W przypadku witaminy C podstawowym źródłem powinna być dieta. Jeśli jadłospis dziecka jest bardzo wybiórczy lub istnieje ryzyko niedostatecznej podaży określonych składników, warto przyjrzeć się całemu sposobowi żywienia.

¹ https://ncez.pzh.gov.pl/abc-zywienia/suplementy-diety-co-warto-o-nich-wiedziec/